Paano pumili ng real-estate agent
Ang isang mahusay na agent ay makakatipid sa iyo ng oras, stress, at magastos na pagkakamali. Ang hindi maganda ay puwedeng itulak ka, lituhin ka sa mga bayarin, o iwan kang walang proteksyon—kaya mahalagang malaman kung ano ang dapat hanapin bago ka pumirma kahit anong papeles.
Simulan sa pagkakatugma, hindi sa mga pangako
Ang pagpili ng agent ay hindi tungkol sa paghahanap ng taong may pinakamalaking ad o pinakamaingay na panghihikayat. Ang mahalaga ay makahanap ng licensed local real-estate agent na nakikinig, malinaw na nagpapaliwanag, at nagtatrabaho sa lugar at saklaw ng presyo na interesado ka.
Para sa mga mamimili, ang isang malakas na agent ay dapat makatulong sa pag-unawa sa proseso, magpakita ng mga bahay na tugma sa iyong mga layunin, ipaliwanag nang batay sa datos ang kondisyon ng lokal na merkado, at tulungan kang maghanda at makipag-ayos sa mga alok. Para sa mga nagbebenta, ang isang malakas na agent ay dapat magpaliwanag ng diskarte sa pagpepresyo, mga plano sa marketing, ayos ng pagpapakita ng property, pag-review ng mga alok, at mga hakbang mula kontrata hanggang sa closing.
Ang pinakamahalaga:
- Malinaw na komunikasyon. Diretsong sumasagot ba? Ipinaliliwanag ba nila ang mga termino sa simpleng Ingles?
- Karanasan sa lokal na lugar. Alam ba nila ang market na gusto mong bilhin o ibenta?
- May-katuturang karanasan. Magkaiba ang pangangailangan ng mga mamimili at nagbebenta. Madalas kailangan ng mas mahabang paliwanag at pasensya ang mga unang bumibili, mga bumibili na may ITIN, at mga kliyenteng multi-linggwal.
- Paggalang sa mga desisyon mo. Ikaw ang nagkukumpara ng mga agent. Ikaw ang pipili kung sino ang gusto mong kausapin at pagtrabahuhan. Ang isang mahusay na agent ay hindi ka pinipilit.
- Nakasusulat na kalinawan. Dapat ipaliwanag at patunayan sa pagsulat ang mga bayarin, serbisyo, at kasunduan bago ka pumirma.
Kung maaga pa lang sa proseso, magsimula sa pangkalahatang ideya ng pagbili ng bahay o pagbebenta ng bahay para malaman mo kung ano talaga ang matutulungan ka ng isang agent.
Ano ang dapat na maipaliwanag ng isang mahusay na agent
Ang mapagkakatiwalaang agent ay hindi nagtatago. Dapat nilang maipaliwanag ang proseso nang sunod-sunod, kabilang ang mga karaniwang pinanggagulat ng mga tao pagdating sa gastos, oras (timeline), o papeles.
Para sa mamimili, itanong kung kaya nilang malinaw na ipaliwanag:
1. Ang buong daloy mula paghahanap ng bahay hanggang sa closing
2. Karaniwang saklaw ng down payment, madalas ay nasa 3% hanggang 20%, depende sa uri ng loan at sitwasyon ng bumibili
3. Karaniwang closing costs ng bumibili, madalas ay nasa 2% hanggang 5% ng presyo
4. Paano karaniwang gumagana ang mga alok, contingencies, inspeksyon, at mga isyu sa appraisal
5. Ano ang ibig sabihin ng buyer representation at kung may nakasulat na kasunduan
Para sa nagbebenta, itanong kung kaya nilang malinaw na ipaliwanag:
1. Paano nila tinatayang ang posibleng saklaw ng presyo gamit ang mga kamakailang benta ng maihahambing na property
2. Anong mga pag-aayos o paghahanda ang maaaring mahalaga bago ilista
3. Paano nila ipapromote sa marketing ang bahay
4. Karaniwang closing costs ng nagbebenta, madalas ay nasa 1% hanggang 3%, kasama ang anumang napagkasunduang kabayaran sa agent
5. Paano nila inihahambing ang mga alok bukod sa pinakamataas na halaga lang
Mahalagang pag-usapan nang direkta ang kabayaran ng agent. Sa maraming market, karaniwan itong nasa 2.5% hanggang 3% kada panig, pero mas nagiging puwedeng pag-usapan (negotiable) ito at nakadepende sa kasunduan. Itanong kung ano ang karaniwan sa inyong lugar, anong mga serbisyo ang kasama, at ano ang posibleng kailangan mong bayaran base sa kontrata. Basahin nang mabuti ang bawat kasunduan at kumpirmahin ang lahat ng bayarin sa pagsulat bago pumirma. Para sa mas simpleng paliwanag, tingnan ang pag-unawa sa closing costs.
Mga tanong na dapat mong itanong bago ka pumili
Mag-interview kahit dalawa o tatlong agent. Hindi ito pagiging mahirap. Desisyon ito na mahalaga.
Gamitin ang mga tanong na tulad nito:
- Lisensyado ka ba ngayon sa estadong ito, at ano ang numero ng iyong lisensya? I-verify ito mismo gamit ang ahensya ng state licensing.
- Gaano katagal ka nang nagtatrabaho sa lugar na ito at sa saklaw ng presyo na ito?
- Mas tinutulungan mo ba ang mga mamimili, nagbebenta, o pareho?
- Paano mo mas gustong makipag-usap, at gaano kabilis ka karaniwang sumasagot?
- Ako ba mismo ang makikipagtrabaho sa iyo, o sa team member?
- Anong mga kasunduan ang kailangan kong pumirma, at kailan?
- Paano ipapaliwanag nang nakasulat ang mga serbisyo at bayarin mo?
- Kung unang beses akong bibili o kung hindi ako native English speaker, paano mo ginagawang mas madaling unawain ang proseso?
- Paano mo tinutulungan ang mga kliyente na ikumpara ang mga pagpipilian nang walang presyon?
Panoorin kung paano sila sumagot. Magagandang senyales ang pasensya, mga detalye, at pagiging tapat tungkol sa mga kapalit (tradeoffs). Mag-ingat kung may nagsasabing:
- May garantiya na resulta na hindi nila kontrolado
- Pinipilit kang pumirma agad
- Iniiwasang pag-usapan ang mga bayarin o kontrata
- Gumagamit ng nakakalitong pananalita imbes na malinaw na sagot
- Gumagawa ng palagay tungkol sa kung aling kapitbahayan ang bagay sa iyo o sa iyong pamilya
Tumatanggap ang DoorLine ng lahat ng bumibili at nagbebenta at sumusunod sa Fair Housing Act. Dapat ding sumunod ang isang propesyonal na agent sa mga alituntunin ng fair housing at pag-usapan ang mga kapitbahayan gamit ang layuning batayan tulad ng oras ng biyahe (commute), presyo, katangian ng property, pampublikong datos, at mga amenity—hindi batay sa palagay tungkol sa mga tao. Matuto pa sa iyong mga karapatan sa fair housing.
Mga karaniwang pagkakamali na nauuwi sa pagkawala ng pera
Maraming tao ang hindi pumipili ng maling agent dahil sa kawalan ng ingat. Napipili nila ang maling agent dahil nagmamadali, nalilito o nalulula, o hindi nila alam kung ano ang dapat ikumpara.
Mga karaniwang pagkakamali:
- Batay lang sa kabaitan. Maganda ang maging mabait, pero mahalaga rin ang galing, bilis ng pagtugon, at nakasulat na kalinawan.
- Hindi i-verify ang lisensya. Laging i-verify ang lisensya nang ikaw mismo.
- Hindi binabasa ang kasunduan. Itanong kung gaano katagal ang kasunduan, paano kanselahin kung kailangan, at anong mga bayarin ang maaaring malapat.
- Pag-aakalang lahat ng agent ay pare-pareho ang trabaho. May ilan na hands-on. May ilan na hindi. Itanong kung ano talaga ang kasama.
- Nakatuon lang sa commission nang hindi inihahambing ang serbisyo. Kahit mas mababa ang bayad, puwede pa ring mas mahal sa iyo kung mahina ang komunikasyon o mahina ang strategy.
- Pinapabayaan mong may magmadali sa iyo. Ang pressure ay senyales ng babala.
- Hindi pinapansin ang style ng komunikasyon. Kung hirap silang maabot ngayon, hirap din silang maabot mamaya.
Kung may lilipat na pera habang isinasagawa ang transaksyon, mag-ingat sa wire fraud. Huwag kailanman magtiwala sa mga instruksyong ipinapadala sa last-minute lang sa pamamagitan ng email o text. I-verify ang mga detalye ng wire sa pamamagitan ng pagtawag sa isang verified na numero ng telepono bago magpadala ng pera.
Kung ito ang unang pagbili mo, makakatulong na basahin ang simpleng gabay bago mag-interview ng mga agent. Tingnan ang gabay para sa first-time home buyer.
Isang simpleng paraan para ikumpara ang mga agent
Hindi mo kailangan ng perpektong spreadsheet. Kailangan mo lang ng simpleng proseso.
Subukan ito:
1. Gumawa ng maikling listahan. Magsimula sa dalawa o tatlong licensed local agent.
2. Gawing pareho ang usapan sa bawat isa. Itanong ang parehong pangunahing katanungan para patas mong maikumpara ang mga sagot.
3. I-score ang mga pangunahing bagay. Bigyan ang bawat agent ng score na mula 1 hanggang 5 para sa komunikasyon, karanasan sa lokal na lugar, kalinawan sa mga bayarin, bilis ng pagtugon, at kung gaano ka naging komportable sa pagtatanong.
4. Balikan nang dahan-dahan ang mga papeles. Basahin ang kasunduan, itanong kung ano ang ibig sabihin ng bawat bayarin, at kumpirmahin ang lahat sa pagsulat.
5. Piliin ang agent na pinagkakatiwalaan mong magpaliwanag, hindi lang magbenta.
Ang DoorLine ay isang free matching service. Hindi kami brokerage, agent, lender, abogado (attorney), o tax advisor, at ang impormasyon namin ay pangkalahatan at pang-edukasyon. Kung gusto mo ng tulong sa paghahanap ng mga agent na ikukumpara, maaari kang ma-match nang walang bayad. Ang mga kalahok na agent ay nagbabayad sa DoorLine ng nakapirming bayad sa marketing. Ikaw ang pipili kung sino ang kausap, at ikaw ang pipili kung sino ang pagtrabahuhan.
Anuman ang paraan mo sa paghahanap ng agent, makipagtrabaho sa isang licensed real-estate professional, i-verify ang lisensya nang ikaw mismo, at basahin nang mabuti ang bawat kasunduan at bayarin bago pumirma.
Kausapin ang dalawa o tatlong licensed local agent, itanong ang parehong mga katanungan, i-verify ang bawat lisensya nang ikaw mismo, at basahin ang bawat kasunduan at bayarin sa pagsulat bago pumirma. Piliin ang agent na malinaw magpaliwanag, iginalang ang mga desisyon mo, at hindi ka pinipilit.